Terugkeer van de muze

Muze, nu even niet

Muze, nu even niet!

De zanger Tom Waits is het type ‘getormenteerde kunstenaar’. Hij schrijft mooie nummers, maar met veel moeite. Hij kan niet gewoon gaan zitten en liedjes schrijven: hij heeft geen idee wanneer hij het beste werkt en onder welke omstandigheden. Zijn eerste album kwam pas uit na veel afgebroken opnamesessies.

Tom Waits zat op een dag in de auto toen de inspiratie kwam; als een flard muziek op de lucht. In paniek keek hij rond in de auto: geen pen en papier. Hij keek om zich heen: geen goede plek om de auto langs de kant te zetten. Dit stukje inspiratie zou hem gaan ontglippen, want een idee dat niet meteen wordt opgeschreven is soms vijf minuten later al verloren.

Toen werd Tom boos. Hij balde zijn vuist en schreeuwde tegen het universum, of waar de inspiratie ook vandaan komt: ‘Zie je niet dat ik aan het rijden ben? Dat ik er nu niets mee kan? Kom later maar terug, of ga met je idee naar een ander, Leonard Cohen of zo.’ 

En Tom was opgelucht. Hij had de verantwoordelijkheid voor zijn creativiteit even bij een ander gelegd. De enorme last van het helemaal zelf bedenken van baanbrekend werk was van zijn schouders. Vanaf dat moment werd zijn werkwijze iets luchtiger: minder graven in zijn eigen ziel en meer een gesprek met de onzichtbare wereld.

Dit verhaal over Tom Waits werd verteld door schrijfster Elizabeth Gilbert. Ook zij voelde een onmenselijke druk om een wereldwijde bestseller te schrijven nadat haar roman Eten, bidden, beminnen een groot succes was geworden. Elizabeth ging op zoek naar een manier om met deze druk om te gaan.

Zij ontdekte dat de oude Grieken en Romeinen helemaal niet zelf de verantwoordelijkheid voor hun werk namen. Zij ervaarden een muze – een ‘daimon’ of ‘genius’ – die hen als een soort goedgestemde huisgeest ideeën influisterde. Als hun menselijk werk geweldig was, konden ze daar niet arrogant over zijn, want iedereen wist dat het niet helemaal hun idee was. Als hun werk flopte, was dat niet helemaal hun schuld, want dan was het idee van de muze gewoon niet zo geweldig.

De muze heeft de afgelopen eeuwen plaatsgemaakt voor het idee dat kunstenaars volledig verantwoordelijk zijn voor hun eigen succes. Een vaak verlammend idee. Tom en Elizabeth hebben de muze herontdekt en beginnen met minder stress aan hun volgende project.


Deze tekst komt uit het werkboek bij de cursus The Artist’s Way door Marieke van Buytene en Ria Roelands.

meer informatie over de cursus >>>

 

Speak Your Mind

*